Chuyên gia hiến kế "hút" khách Hồi giáo đến Việt Nam

Theo CrescentRating, tổ chức nghiên cứu về du lịch Halal tại Singapore, lượng khách du lịch Hồi giáo toàn cầu năm 2023 ước tính đạt 140-160 triệu lượt, chiếm hơn 11% tổng số 1,3 tỷ lượt khách du lịch. Thị trường này được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ, đạt 230 triệu lượt vào năm 2028, với chi tiêu cho du lịch nước ngoài lên tới 225 tỷ USD. Tốc độ tăng trưởng ấn tượng này thậm chí còn vượt qua Trung Quốc, thị trường dẫn đầu thế giới về chi tiêu du lịch nước ngoài năm 2023 với 196,5 tỷ USD, theo số liệu từ UN Tourism.

Các chuyên gia tại Hội chợ du lịch quốc tế TP HCM đầu tháng 9 đã nhận định rằng thị trường Halal, với quy mô khách hàng lớn, mức chi tiêu cao và vị trí địa lý gần Việt Nam, mang đến tiềm năng khai thác rất lớn. Tuy nhiên, đây vẫn là một thị trường mới mẻ đối với nhiều doanh nghiệp trong nước. Người dân theo đạo Hồi chiếm tới 25% dân số toàn cầu, chủ yếu tập trung ở châu Á (62%). Riêng trong khối ASEAN, Indonesia là quốc gia có cộng đồng Hồi giáo đông đảo nhất.

Theo số liệu từ Cục Du lịch quốc gia, du khách Halal đến Việt Nam chủ yếu đến từ các quốc gia như Ấn Độ, Malaysia, Indonesia và các nước Trung Đông. Trong năm 2023, tổng số khách du lịch từ những thị trường này đạt khoảng 1,5 triệu lượt, chiếm gần 12% tổng số 12,6 triệu lượt khách quốc tế đến Việt Nam.

Ông Trần Văn Tân Cương, Giám đốc Công ty Halal quốc gia Việt Nam, nhấn mạnh rằng dòng khách Halal có những yêu cầu đặc thù về dịch vụ, đòi hỏi phải đạt chứng nhận Halal - một tiêu chuẩn dựa trên đạo luật của Hồi giáo. Điều này bao gồm tất cả các khía cạnh từ lưu trú, ăn uống cho đến sinh hoạt, do sự khác biệt về văn hóa và tôn giáo của họ.

Chứng nhận Halal hợp lệ được cấp bởi tổ chức có sự công nhận của Hội đồng Halal Thế giới (WHC), thành lập tại Jakarta, Indonesia năm 1999. Theo WHC, Jakim ở Đông Nam Á là một trong những cơ quan cấp chứng nhận Halal uy tín. Tuy nhiên, chứng nhận này hiện tại chỉ đáp ứng các tiêu chí về ăn uống, còn các tiêu chí về chỗ ở, đi lại, tour du lịch mới chỉ dừng ở mức thân thiện với cộng đồng Hồi giáo.

Ông Hosen Yousof, Giám đốc công ty Halaltrip.vn, chia sẻ rằng: "Việc đáp ứng những yêu cầu khắt khe theo luật Hồi giáo của dòng khách Halal đang là một thử thách lớn đối với các doanh nghiệp du lịch Việt Nam." Ông cũng chỉ ra 4 điểm khác biệt chính giữa khách Hồi giáo và các thị trường khác: nhu cầu về không gian và thời gian để thực hiện nghi lễ cầu nguyện 5 lần mỗi ngày, yêu cầu đặc thù về ăn uống, quy tắc riêng khi tham gia các hoạt động giải trí, và việc tránh du lịch vào tháng Ramadan.

Theo đại diện Sở Du lịch TP HCM, dòng khách Hồi giáo mang tiềm năng lớn cho ngành du lịch nhờ quy mô dân số và mức tăng trưởng đáng kể, cùng với mức chi tiêu cao cho các hoạt động du lịch. Hiện nay, thành phố chưa phân loại khách du lịch theo tôn giáo, tuy nhiên, Sở luôn khuyến khích các nhà hàng, khách sạn và các đơn vị cung cấp dịch vụ du lịch bổ sung bếp ăn Halal vào thực đơn để đáp ứng nhu cầu của du khách Hồi giáo.

Thành phố Hồ Chí Minh đã hình thành các khu vực chuyên cung cấp dịch vụ Halal từ hơn 20 năm trước. Nổi bật là đường Nguyễn An Ninh đối diện cửa Tây chợ Bến Thành, còn được mệnh danh là "Phố Halal Sài Gòn". Ngoài ra, các con đường Thủ Khoa Huân và Trương Định gần chợ Bến Thành cũng tập trung nhiều nhà hàng, quán ăn và cửa hàng trang phục Hồi giáo, thu hút đông đảo du khách theo đạo Hồi đến thưởng thức ẩm thực và mua sắm. Thành phố còn có 14 thánh đường Hồi giáo, trong đó 4 thánh đường nằm ở trung tâm các quận 1, Bình Thạnh, Phú Nhuận và quận 5, thuận tiện cho việc cầu nguyện của du khách. Xung quanh các thánh đường này thường có các nhà hàng và quán ăn phục vụ món Halal.

Tuy nhiên, cơ sở vật chất tại các điểm du lịch quen thuộc với khách Hồi giáo như TP HCM vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Trên toàn quốc, hệ thống sân bay chỉ có duy nhất một phòng cầu nguyện và khu ẩm thực Halal tại Tân Sơn Nhất, với sức chứa tối đa 70 khách. Theo khảo sát trên Tripadvisor, chỉ có 32 trên gần 5.000 cơ sở ăn uống ở TP HCM được chứng nhận đạt chuẩn Halal.

Ông Hosen Yousof nhấn mạnh rằng, để thu hút du khách Hồi giáo, các điểm lưu trú nên có chuyên gia người Hồi giáo để đào tạo nhân viên về những tiêu chuẩn phục vụ phù hợp với khách Halal. Các điểm du lịch cần bổ sung thêm nhà hàng có chứng nhận Halal. Sân bay, trung tâm mua sắm và các khu vui chơi giải trí cũng có thể cân nhắc việc cung cấp phòng cầu nguyện cho du khách. Đặc biệt, những khu nghỉ dưỡng có spa và hồ bơi riêng biệt cho nam và nữ sẽ là một lợi thế lớn để thu hút nhóm khách này.

Ông Trần Văn Tân Cương nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thấu hiểu văn hóa trong việc phục vụ du khách Hồi giáo. Việc nắm bắt các sắc thái văn hóa và truyền thống của họ sẽ giúp doanh nghiệp điều chỉnh dịch vụ, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường này. Ông Cương đề xuất các doanh nghiệp du lịch nên tích hợp các yếu tố văn hóa vào dịch vụ, chẳng hạn như thêm biển báo tiếng Ả Rập, cung cấp thảm cầu nguyện trong phòng nghỉ và đảm bảo phòng hướng về Mecca (hướng Tây Nam).

Ông Hosen Yousof chỉ ra rằng các nước Đông Nam Á đang tích cực hướng tới thị trường du lịch Halal. Thái Lan và Singapore đã triển khai các biện pháp cụ thể để phục vụ du khách Hồi giáo, như phân loại các cơ sở ăn uống đạt chuẩn Halal. Thái Lan hiện có khoảng 3.500 điểm ăn uống được chứng nhận Halal, thậm chí Michelin cũng đã bắt đầu phân loại các nhà hàng Halal tại đây để du khách dễ dàng nhận biết. Với mục tiêu đón 80 triệu khách quốc tế vào năm 2027, Thái Lan kỳ vọng 1/3 trong số đó là khách Hồi giáo. Trong khi đó, tại Singapore, toàn bộ các nhà hàng thức ăn nhanh, bao gồm cả chuỗi McDonald's, đều được cấp chứng nhận Halal bởi Hội đồng Hồi giáo Singapore.

Bà Huỳnh Phan Phương Hoàng, Phó tổng Giám đốc Vietravel, chia sẻ rằng công ty nhận thấy tiềm năng to lớn của thị trường du lịch Halal và đang tích cực phát triển các dịch vụ chuyên biệt để phục vụ nhu cầu của du khách Hồi giáo.

Bà Hoàng cho biết công ty của bà thiết kế các tour du lịch riêng, đảm bảo đáp ứng yêu cầu về ẩm thực Halal cho du khách Hồi giáo. Lịch trình tour được xây dựng cẩn thận, bao gồm việc sắp xếp thời gian để khách có thể cầu nguyện, lựa chọn các điểm tham quan phù hợp với văn hóa đạo Hồi, và đặc biệt là chỉ chọn những khách sạn có chứng nhận tiêu chuẩn Halal. Hướng dẫn viên du lịch cũng được tuyển chọn kỹ càng, là những người am hiểu văn hóa Hồi giáo hoặc thậm chí là tín đồ của đạo Hồi.