Ngôi làng cổ hơn 550 tuổi mới được đề nghị là di tích quốc gia đặc biệt nằm ở đâu?

Làng cổ Phước Tích thuộc xã Phong Hòa, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế, hiện lên như một bức tranh thủy mặc với vẻ đẹp yên bình, cổ kính. Đây là ngôi làng thứ hai ở Việt Nam (sau làng cổ Đường Lâm) được công nhận là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia vào năm 2009. Vừa qua, ngôi làng này đã được Bộ Văn hóa Thể thao & Du lịch thống nhất lập hồ sơ di tích quốc gia đặc biệt.

Sử sách ghi lại, làng Phước Tích ra đời từ năm 1470, dưới thời vua Lê Thánh Tông, ban đầu có tên gọi là Phúc Giang. Đến đời vua Gia Long nhà Nguyễn, làng được đổi tên thành Phước Tích như hiện tại, mang theo ước vọng của người dân về một cuộc sống an lành, phúc đức cho con cháu đời sau.

Làng cổ Phước Tích mang trong mình vẻ đẹp yên bình, cổ kính với những ngôi nhà rường cổ kính nép mình giữa những hàng chè tàu xanh mướt. Hình ảnh những hàng chè tàu thẳng tắp, gọn gàng, tựa như bức tường xanh ngăn cách những ngôi nhà vườn, tạo nên một nét đặc trưng riêng biệt cho kiến trúc nơi đây.

Hiện nay, Phước Tích vẫn lưu giữ nguyên vẹn 38 ngôi nhà rường cổ, bao gồm 12 nhà thờ họ, phái và 26 nhà ở. Những ngôi nhà rường ẩn hiện giữa những tán cây xanh mát, tạo nên một bức tranh làng quê yên bình, thơ mộng. Không khí trong lành, tĩnh lặng cùng vẻ đẹp cổ kính của Phước Tích đã thu hút đông đảo du khách, đặc biệt là du khách nước ngoài, đến tham quan và trải nghiệm cuộc sống thôn quê Việt Nam.

Con đường lát gạch cổ dẫn vào làng Phước Tích mang vẻ đẹp yên bình, thơ mộng. Hai hàng cây xanh tỏa bóng mát rượi, tạo nên không gian xanh mát, trong lành. Dạo bước trên con đường này, du khách như được hòa mình vào nhịp sống chậm rãi, thư thái của làng quê.

Ít ai biết rằng, làng Phước Tích xưa kia từng nổi tiếng với nghề làm gốm. Những sản phẩm gốm Phước Tích với màu men nâu trầm đặc trưng, hoa văn tinh tế đã theo chân các thương lái đến khắp mọi miền. Dù nghề gốm không còn hưng thịnh như xưa, nhưng những dấu ấn của nó vẫn còn in đậm trong đời sống văn hóa của người dân nơi đây.

Gốm Phước Tích xưa nổi tiếng với kỹ thuật thủ công tinh xảo. Mỗi sản phẩm đều được tạo hình bằng đôi tay tài hoa của người nghệ nhân, nung bằng củi trong những lò sấp, lò ngửa truyền thống. Gốm Phước Tích từng được so sánh với gốm Bát Tràng (Hà Nội) bởi độ bền, mịn và tinh xảo hiếm có.

Thế nhưng, biến động của lịch sử và chiến tranh loạn lạc đã khiến nghề gốm Phước Tích nhiều lần bị gián đoạn. Năm 1995, lò nung cuối cùng của làng cũng "tắt lửa" do nghề gốm ngày càng xuống dốc, không còn đủ sức tồn tại.

Ngày nay, một số lò gốm đã được khôi phục, nhưng chủ yếu phục vụ du khách tham quan, trải nghiệm. Dẫu vậy, những sản phẩm gốm tinh tế vẫn là minh chứng cho một thời vàng son của làng nghề và là niềm tự hào của người dân Phước Tích.

Cây thị cổ thụ hơn 500 năm tuổi ở làng cổ Phước Tích, được công nhận là cây di sản Việt Nam năm 2015, là một điểm đến hấp dẫn, thu hút đông đảo du khách đến tham quan và chụp ảnh.

Để kích cầu du lịch, Phước Tích đang đẩy mạnh nhiều hoạt động trải nghiệm thú vị như tham quan nhà vườn cổ, nghỉ dưỡng tại homestay, học làm bánh, làm gốm, đạp xe dạo quanh làng, du thuyền trên sông Ô Lâu, thả đèn hoa đăng...

Đặc biệt, lễ hội "Hương xưa làng cổ" do chính quyền huyện Phong Điền (Thừa Thiên - Huế) tổ chức thường niên đã mang lại hiệu ứng du lịch tích cực cho Phước Tích. Nhờ đó, lượng du khách đến tham quan và trải nghiệm làng cổ ngày càng tăng. Chỉ riêng dịp Tết Nguyên đán 2024, Phước Tích đã đón khoảng 1.870 lượt khách.