Rượu Võ Xá có nguồn gốc từ làng Võ Xá, một ngôi làng thuộc xã Võ Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình. Lịch sử nấu rượu tại đây đã có từ hàng trăm năm trước, gắn liền với đời sống và văn hóa của người dân địa phương. Ban đầu, nghề nấu rượu ở Võ Xá được các gia đình trong làng phát triển để phục vụ nhu cầu sử dụng trong gia đình và các dịp lễ hội, cưới hỏi.
Theo truyền thuyết, nghề nấu rượu Võ Xá được hình thành từ thời kỳ phong kiến, khi người dân Võ Xá học được kỹ thuật chưng cất rượu từ những người thợ đến từ miền Bắc. Nhờ có nguồn nước trong lành, gạo chất lượng cao và các loại men bí truyền của địa phương, rượu Võ Xá đã trở nên nổi tiếng với hương vị độc đáo, dần dần trở thành một đặc sản quý.
Trong suốt chiều dài lịch sử, người dân Võ Xá đã truyền lại kỹ thuật nấu rượu từ thế hệ này sang thế hệ khác, bảo tồn và phát triển nghề này thành một nét văn hóa không thể thiếu. Quy trình nấu rượu tại Võ Xá vẫn giữ được những nét truyền thống, dù công nghệ và cách làm đã có một số cải tiến theo thời gian để nâng cao chất lượng sản phẩm.

Rượu Võ Xá có quy trình sản xuất rất công phu, bao gồm các bước từ việc chọn gạo, nấu cơm, ủ men, và chưng cất. Rượu sau khi chưng cất có hương thơm dịu nhẹ, vị ngọt thanh, nồng độ cồn vừa phải, tạo cảm giác dễ chịu cho người uống. Ngoài ra, rượu này còn có một chút vị chua nhẹ do quá trình lên men tự nhiên, khiến nó trở thành một thức uống lý tưởng để thưởng thức cùng các món ăn địa phương.
Ngày nay, rượu Võ Xá không chỉ là niềm tự hào của người dân Võ Ninh mà còn được biết đến rộng rãi hơn tại các khu vực khác của Việt Nam nhờ hương vị đặc trưng và quá trình sản xuất công phu.
Rượu Võ Xá được làm từ gạo nếp hoặc gạo tẻ chất lượng cao, thường là gạo thơm từ những cánh đồng lúa sạch của vùng Quảng Bình. Nguồn nước để nấu rượu cũng rất quan trọng, nước được lấy từ các giếng làng cổ, trong lành và tinh khiết, tạo nên sự thanh khiết cho hương vị rượu.
Rượu Võ Xá được ủ với men lá truyền thống, là loại men đặc biệt do chính người dân địa phương tự làm, sử dụng các loại thảo mộc quý trong vùng. Quá trình lên men tự nhiên này giúp tạo ra hương vị rượu đậm đà, ngọt nhẹ và có mùi thơm đặc trưng. Quá trình chưng cất được thực hiện tỉ mỉ và kỹ lưỡng, tuân thủ theo phương pháp truyền thống để giữ được hương vị tốt nhất.

Rượu có mùi thơm dịu, không quá nồng gắt như một số loại rượu khác. Vị rượu ngọt thanh, hơi cay nồng nhẹ nhàng ở cổ họng, có độ cồn vừa phải (thường từ 35-40 độ), tạo cảm giác êm dịu và dễ uống. Một số phiên bản có chút vị chua nhẹ do quá trình lên men tự nhiên. Sau khi uống, rượu để lại một hậu vị ấm áp, không gây gắt hoặc khó chịu. Điều này giúp rượu Võ Xá được ưa chuộng trong các bữa tiệc, lễ hội và dễ uống với nhiều người.
Rượu Võ Xá không chỉ là một thức uống, mà còn mang trong mình giá trị văn hóa và lịch sử sâu sắc. Nó là một phần của các nghi lễ truyền thống, lễ hội và sự kiện quan trọng tại địa phương, góp phần tôn vinh tinh hoa văn hóa ẩm thực Quảng Bình

Làng Võ Xá, xã Võ Ninh, huyện Quảng Ninh: Để có được rượu Võ Xá chất lượng nhất, bạn nên đến trực tiếp làng Võ Xá, nơi sản xuất loại rượu này. Người dân tại đây nấu rượu theo phương pháp truyền thống, và bạn có thể mua trực tiếp từ các hộ gia đình sản xuất rượu. Việc đến tận nơi không chỉ đảm bảo chất lượng rượu mà còn giúp bạn hiểu rõ hơn về quy trình sản xuất và văn hóa của vùng đất này.
Chợ địa phương:
Các cửa hàng đặc sản Quảng Bình
Nhà hàng và quán ăn đặc sản: Một số nhà hàng lớn ở Đồng Hới hay Phong Nha phục vụ rượu Võ Xá kèm theo các món ăn đặc sản Quảng Bình. Nếu bạn có dịp thưởng thức rượu Võ Xá tại đây và cảm thấy thích, bạn có thể hỏi mua trực tiếp từ nhà hàng.
Mua trực tuyến hoặc qua các đại lý: Ngoài ra, hiện nay có nhiều cửa hàng bán đặc sản Quảng Bình đã mở rộng bán hàng qua các kênh trực tuyến hoặc đại lý, bạn có thể đặt mua qua mạng nếu không có điều kiện đến trực tiếp.

Giá bán rượu Võ Xá tại Quảng Bình có thể dao động tùy vào nơi bán, chất lượng và dung tích của rượu. Thông thường, rượu Võ Xá có giá bán khá hợp lý, do được sản xuất trực tiếp tại địa phương. Dưới đây là một số mức giá tham khảo:
Rượu Võ Xá, một tuyệt phẩm của thiên nhiên và con người Quảng Bình, không chỉ là thức uống mà còn là linh hồn của vùng đất này. Với hương vị độc đáo và giá trị văn hóa sâu sắc, rượu Võ Xá xứng đáng được gìn giữ và phát triển, trở thành một biểu tượng của ẩm thực Việt Nam.